Zeytinyağının Faydaları, Kullanımı ve Sık Yapılan Yanlışlar
Zeytinyağı, çoğunlukla tekli doymamış yağ içeren bir besindir. Yararı, sınırsız tüketimden değil; dengeli öğünlerde doymuş yağların bir kısmının yerine kullanılmasından gelir.
Besin içeriği ve porsiyon
Zeytinyağı neredeyse tamamen yağdır; lif ve protein kaynağı değildir. Yaklaşık bir yemek kaşığı yağ 120 kalori civarındadır; kaşığın büyüklüğü miktarı değiştirir. E vitamini ve bazı diğer bileşenler içerse de çoklu vitamin desteği gibi düşünülmemelidir. Başlıca yağ asidi oleik asittir; balık veya ceviz gibi belirgin bir omega-3 kaynağı değildir.
Kalp sağlığı hakkındaki kanıt ne söylüyor?
FDA, oleik asit içeren yağların koroner kalp hastalığı riskini azaltabileceğine ilişkin kanıtı sınırlı ve kesin olmayan nitelikte değerlendirir. Uygulamadaki temel nokta, bu yağları doymuş yağ oranı yüksek yağların yerine kullanmak ve toplam enerjiyi artırmamaktır. Salataya yağ eklerken aynı öğündeki tereyağı ve diğer yağları da hesaba katın.
Kanser, Alzheimer ve mide için tedavi midir?
Zeytinyağına ilişkin hücre ve hayvan araştırmaları, insanlarda hastalık tedavisi kanıtı değildir. Zeytinyağı H. pylori enfeksiyonunu ortadan kaldırmak, kanseri tedavi etmek veya Alzheimer hastalığını durdurmak için kullanılmamalıdır. Bu hastalıkların tanı ve tedavisi ayrı değerlendirilir. Aç karnına yağ içmek zorunlu bir sağlık alışkanlığı değildir.
Mutfakta kullanım ve saklama
Salata, sebze, baklagil ve pişmiş yemeklerde kullanılabilir. Yağı duman çıkaracak kadar ısıtmayın; yanık kokusu oluşan veya tekrar tekrar kullanılmış yağı tercih etmeyin. Şişeyi ağzı kapalı, güneş ve ocak ısısından uzak tutun. Etiketteki saklama ve tüketim süresini izleyin.
Sızma ve rafine ürünlerin tat, işleme ve bileşenleri farklıdır. Bir yağın pahalı olması, her hastalık için daha faydalı olduğu veya sınırsız tüketilebileceği anlamına gelmez.
Saç ve cilde sürmek
Yağ bazı saçlarda geçici yumuşaklık sağlayabilir; kırık saç telini biyolojik olarak onarmaz. Gıda olarak kullanılması, doğrudan ciltte egzama, sivilce veya sedef tedavisi olduğu anlamına gelmez. Özellikle bebek, hassas veya hastalıklı ciltte ev tipi yağ uygulaması yerine uygun bakım ürününü sağlık uzmanıyla seçin. Göz çevresine veya açık yaraya sürmeyin.
Kimler miktara dikkat etmeli?
Enerji kısıtlaması gerekenlerde yağı ölçerek eklemek yararlıdır. Çok miktarda içmek bulantı veya bağırsak rahatsızlığı yapabilir. Zeytinyağının normal yemek miktarlarında safra taşı yaptığı yönünde bu yazıda bir iddia bulunmamaktadır; karın ağrısını yağ içerek tedavi etmeye çalışmayın.
